Time for change?

Change is wat sleets geraakt als woord, maar de kredietcrisis gaat heel wat veranderen. Diederik Samsom schreef er een mooi artikel over in de Trouw van zaterdag. We zijn met zijn allen (volgens Diederik) hard aan het feesten en de kredietcrisis is alsof iemand midden op het feestje ineens de TL-buizen aandoet. Maar de chips en het bier zijn al op....

Het kabinet gaat het bedrijfsleven nu steunen met vervroegde afschrijving op gebouwen en machines en werktijdverkorting. Lijkt me prima, maar op de lange duur worden we daar niet beter van. Het verzacht nu alleen de pijn.

Balkenende verwacht dat werkgevers nu zelf "zich aan de economische crisis proberen te ontworstelen met creatieve en innovatieve maatregelen." Maar kun je dat verwachten als je de pijn nu verzacht? Moet de crisis nu niet echt pijn gaan doen? Moeten de ondernemers niet uit hun 'comfort zone' getrokken worden?

Verwachtingen uitspreken en hopen op beter lijkt me nu te makkelijk. Is het niet veel beter een deel van het beschikbare bedrag ter beschikking te stellen aan echt innovatieve projecten, waarin we en mensen aan het werk houden en een basis leggen voor de toekomst? Dus nu versneld werken aan de plannen voor een betere Afsluitdijk en andere grotere infrastructuurprojecten, versneld publiek draadloos internet aanleggen, innovators in MKB een stap verder helpen en juist die industrieën steunen die de toekomst hebben; subsidies op zonnepanelen omhoog en energieneutraal bouwen.

Daarnaast de flexibiliteit van de arbeidsmarkt verder stimuleren door mensen makkelijker ondernemer te laten zijn naast een baan, door het verhuizen voor een nieuwe baan makkelijker te maken door de overdrachtsbelasting af te schaffen, BTW op arbeid verlagen en BTW op schaarse grondstoffen omhoog. Alles richten op de duurzamer samenleving, niet op het instandhouden van de bestaande. Gebruik de crisis voor een sprong voorwaarts!

Voor een leeskring bij TNO lezen we "11 1/2 weird ideas that work" van Robert I. Sutton. Het is een boek over hoe je bedrijven creatiever krijgt. Naast exploitatie (die gericht is op het zo efficient mogelijk geld maken uit eerdere ontwikkelingen), moet je je ook goed richten op exploratie. Exploitatie en exploratie zijn twee compleet verschillende werelden. Veel managers worden groot met "geld maken", dus met exploitatie en denken dan dat ze exploratie op dezelfde manier kunnen aanpakken. helaas werkt het daar wat anders, het is vaak een "horrorverhaal" in de ogen van op efficiëntie gerichte managers en alle ideeën die Sutton aandraagt gaan recht tegen de opvattingen van veel managers in. In de basis komt het erop neer:

  1. experimenteer veel en realiseer je dat maar een deel geld oplevert: veel experimenten leveren niets op, maar een klein deel wordt wel wat. Veel mensen die nu genieen genoemd worden hadden niet één goed idee, ze hadden er wel 100, en één of twee ervan werden wat.
  2. schakel mensen die problemen van een heel andere kant zien en stimuleer "jeuk"in de organisatie: uit irritatie komt meer creativiteit voort dan uit comfort. Niets is zo saai als gelukkige mensen.

Managers zijn vaak te beschouwen als de systeembeheerders van de IT organisatie: als alle neuzen dezelfde kant opstaan, dan hebben ze het goed voor elkaar. Ja, in een op efficiëntie gerichte organisatie wel. Maar niet voor een organisatiedeel dat op exploratie gericht is. What got you here, won't get you there.... Daar is het constant balanceren tussen chaos, ruzie, frustratie, doorbraken en nieuwe inzichten. Zeker met de huidige druk op het enorm efficiënt besteden van overheidsmiddelen, kunnen we van die overheid moeilijk verwachten dat ze eens lekker gaan experimenteren. Eerst zou dus de publieke opinie veel vriendelijker tegenover experimenteren (en dus de kans op mislukking) moeten staan... Hoe gaan we dat doen?