Zwitserleven bestaat echt

Vorige week deed ik mee aan een SRC-cultuurreis. Sicilie was het eiland van bestemming. De gids bereidde het reisgezelschap tijdens de bustocht naar het eerste hotel al voor op een week van 'hard werken'. Cultuurreizen lijkt inderdaad het 'nieuwe werken' van de seniore, gepensioneerde, welgestelde generatie. De gemiddelde leeftijd van de groep lag hoog, zelf twee deelnemers van 85plus. De groepsleidster had uit praktische overwegingen bedacht dat er twee soorten deelnemers zijn, 'ereleden' en jongeren. De positieve labeling was nodig omdat de eregasten op vertoon van hun paspoort (ouder dan 64) gratis entree krijgen bij publieke bezienswaardigheden op het eiland. Een geste van de lokale overheid. De jongeren moesten het volle pond betalen.

Bij de gemiddelde hoge leeftijd van de deelnemers viel me hun goede conditie op. Deelnemende ouderen, incluis de 80plussers beklommen de Etna en nemen andere heuvels zonder probemen, wel wat ademnood misschien, maar ieder deed mee! Is hier sprake van selectie, doen alleen de gezonde, vitale ouderen mee aan inspannende cultuurreizen? Het was inderdaad echt zo dat de excursie relatief hard werken betekende. Zo gemiddeld om 7 uur op en om 8 uur 30 weer op reis. De dagtochten duren dan tot 6 a 7 uur, gevolgd door sociaal eten en uitrusten.

Wat me verder opviel was de allom aanwezigheid van ouderen op het eiland. jongeren zag ik vrijwel niet. Reizen in het late najaar is vaak voordeliger. Een voordeel voor ouderen die niet werken en een nadeel voor jingeren die werken, wel of niet voor hun opleiding. Mensen die ik sprak noemden met gemak de wereldreizen op die ze al ondernomen hadden, vaak 2 a 3 keer per jaar.

Zag ik een toekomstbeeld van een deel-economie die drijft op het geld van de oudere generatie. Is het een fenomeen dat aangetroffen kan worden in veel zuidelijke landen waar de ouderen 'uit de kou' blijven, consumeren en de recreatieve industrie gaande houden?

Ook wel weer jammer, bedacht ik me,  van al die menselijke energie. Van harte gegund natuurlijk maar de recreatie staat niet in verhoudibg tot zinvolle participatie. Hoe zou dat evenwicht verbeterd kunnen worden?